Çocuğunuz aşırı utangaç olduysa dikkat edin

Çocuklar, yetişkinler gibi ”benim bir sorunum var” diyemezler. Yaşadıkları ve içinde bulundukları durumun sorun olduğunun farkında dahi olmayabilirler. Ancak sorunlarını sembolik dillerle ifade edebilirler. Bu nedenle uzmanlar, günde 15 dakika çocukları öğüt vermeden dinleme önerisinde bulunuyor.

Medical Park Uşak Hastanesi’nden Uzman Klinik Psikolog Gülden Gül, konuya ilişkin ailelere şu uyarı ve tavsiyelerde bulundu.

CİNSEL İSTİSMARA DİKKAT 

Çocuklar kendilerini etkileyen durumları sözel olarak ifade etme konusunda yetersiz kaldıklarından,  deneyimlerinin onlar için ne anlama geldiğini sembolik ya da metaforik yöntemlerle daha kolay gösterebilmekte. Alt ıslatma, tırnak yeme, içe kapanma veya hiperaktif davranışlar yaş dönemine göre değişiklik göstermekle birlikte, akla gelebilecek yaşanılan her sorun ‘benim bir korkum, kaygım, sorunum var’ deme şekilleridir. Cinsel istismar çocuklarda içe kapanma, ani aşırı utangaçlık, daha önce güven duyduğu veya sevdiği kişinin yanında aniden rahatsızlık olarak kendisini göstermeye başlayabilir. Ev değiştirme, okul değişimi, aile içi sorunlar, kardeş doğumu gibi nedenler olmadan, bu semptomlar ortaya çıktıysa ebeveynlerin istismarı araştırmaları faydalıdır.

OYNADIĞI OYUNCAKLAR ÇOK ŞEY ANLATABİLİR

Sembolik ve metaforik yöntemlerin içerisine çizdikleri resimler, oyuncak seçimleri, tekrar tekrar izlediği ekranı sayabiliriz. Her biri gizli bir mesaj niteliğindedir. Günlük hayatta bastırdığı ve hatırlayamadığı, altta yatan duygusal tepkilerini bu yollarla ortaya çıkarır, ifade eder. Oyun terapisi odasında gördüğümüz durum, genellikle çocuğun odada yüzlerce oyuncak içerisinden ilk seçtiği oyuncak ve kurduğu oyun, çocuğun sorununu temsil eder. Babası tarafından şiddet gören çocuğun hacıyatmazı tekmelemesi veya baba oyuncağını alıp kum tepsisinin içerisine gizleyip ‘şimdi oynamaya başlayabiliriz’ demesini örnek verebiliriz. Eğer çocuğunuz size cinsel istismara uğradığını söylüyorsa ona inanmanız gerekir. Zaten korkmuş, kendi hatası olup olmadığına ilişkin endişeleri olan çocuk yalan söylediğinin düşünülmesine dayanamaz. Açıklanamayan okula gitmede isteksizlik, korku ve kaygı, uyku sorunları, eşyalarında kaybolma ya da hasar verme belirti olabilir. Akran zorbalığına işaret eden bu durumdan şüpheleniliyorsa, çocuğa anlatması için ortam hazırlamak ve zaman tanımak gerekir.

ONLARI 15 DAKİKA DİNLEYİN, ÖĞÜT VERMEYİN

Çocuklara onları eleştirmeden, öğüt vermeden, bir şey beklemeden, onun istediği şekilde geçirmek için ayrılacak zaman, başka sorunların çıkmasını engelleyebilir. Bu zamanın çok uzun olması gerekmez. Günde ayıracağınız 15-20 dakikalık zaman, ona değer verdiğinizi gösterir. Bazen bu tür davranışları görmezden gelmek, çocuk öfkeli bir şekilde davranırken tepki vermeyip odadan çıkmak, buna karşın olumlu davranışları olduğunda onunla ilgilenmek etkin bir yoldur. Bir başka yapılması gereken şey, çocuğun duygularını anladığınızı ona söylemektir. Bu çocuğun sakinleşmesine yardımcı olacaktır. Onu değiştirmeye çalışmak ya da duygusunun gereksiz olduğunu söylemek şeklinde yapıldığında, durumu daha da içinden çıkılmaz hale getirir. ”Kızacak ne var? Ne oldu sanki?” gibi müdahaleler yerine, “Şu anda kızgın olduğunun farkındayım” demek doğru seçimdir. Eğer duygusunu anlayamadıysanız o zaman “Ne hissettiğini anlamaya çalışıyorum” diyebilirsiniz. Sizin duygusunu anlamanız ya da anlamaya çalışmanız onun öfkesini kontrolüne yardımcı olacaktır.

(Visited 8 times, 1 visits today)