Alzheimer ile bunama arasındaki en önemli farklar ?

Modern çağda ortalama yaşam süresi giderek uzarken, Alzheimer hastalığının görülme sıklığı da artıyor. Ve zaman zaman Alzheimer ile yaşlanmaya bağlı normal unutkanlık birbirine karıştırılabiliyor. Peki, Alzheimer ile normal unutkanlık birbirinden nasıl ayrılıyor, aralarında ne tür farklılıklar var?

Nöroloji Uzmanı Dr. Öğretim Üyesi Yıldız Kaya, günümüzde yaklaşık 55 milyon kişinin demans (bunama) hastası olarak yaşamını sürdürdüğünü, Türkiye’de de 300 bin civarında Alzheimer hastası bulunduğunu söyledi. Alzheimer hastalığı ile yaşa bağlı normal unutkanlık arasındaki farkları anlattı.

Yakın zamanda öğrenilen bilgileri unutma- Daha sonra hatırlama

Özellikle Alzheimer hastalığının erken evresinde yakın zamanda öğrenilen bilgileri unutma en sık görülen bulgulardan biridir. Hastalar önemli günleri veya olayları unuturlar. Sürekli aynı soruları tekrarlarlar ve bu nedenle not almaya veya yakınlarından bazı işlerini yapabilmek için yardım istemeye başlarlar.

Yaşlanmaya bağlı hafıza bozukluğunda ise hasta bazen isimleri ve randevuları unutabilir fakat daha sonra bu bilgileri hatırlar.

Plan yapma ve problemleri çözmede güçlük-nadiren hata yapma

Kişi gereken bir işi planlamada ve hesap yapmada zorluk yaşamaya başlar. Aylık parasal hesapları yönetmede zorlanır. Daha önce yapabildikleri işleri daha uzun sürede bitirirler ve konsantre olmakta zorlanırlar.

Yaşlanmaya bağlı süreçte ise finansal işlevlerde, hesaplamada veya evinin mali işlerinde nadiren hatalar yaparlar.

Bildikleri günlük işleri yapmada zorluk-daha kompleks işlerde hata yapma

Alzheimer hastaları rutinde yaptıkları günlük işlerini yapmakta zorluk yaşarlar. Bildikleri bir yere gitmekte, evlerinin yolunu zorlanabilirler. Alışveriş listesini hazırlayamaz veya çok iyi bildikleri bir oyunun kurallarını hatırlayamayabilir.

Yaşlanmaya bağlı dönemde ise kişiler bazen yeni aldıkları fırın gibi bir aleti çalıştırma veya televizyon dizisini kaydederek tekrar seyretme gibi daha kompleks işlerde hatalar yapabilirler.

Zamanı ve bulunduğu mekanı karıştırma-ipuçlarıyla hatırlama

Alzheimer hastaları günleri, mevsimleri ve zamanı karıştırırlar. Bazen buldukları ortamı ve hatta kendi evlerini tanıyamazlar ve oraya nasıl geldiklerini sorarlar.

Yaşlanmaya bağlı unutkanlıkta ise haftanın hangi günü olduğunu karıştırıp sonra ipuçlarıyla hatırlarlar.

Görsel algılamada zorluk yaşama-gözde sorun varsa problem yaşama

Bazı Alzheimer hastalarında, gördüğünü algılamakta zorluk olabilir. Bu nedenle okumada ve yazmada zorluk ve bazen yürürken denge kaybı gelişebilir. Ayrıca bazı durumlarda mesafeyi ayarlamakta ve renklerin ayrımını yapmakta zorluk gelişmesi nedeniyle özellikle araba kullanmayı beceremezler.

Yaşlanmaya bağlı durumlarda ise kişinin katarakt gibi göze bağlı sağlık sorunu var ise görme bozuklukları görülür.

Konuşma ve yazmada zorlanma-bazen doğru kelimeyi bulmada zorluk

Alzheimer hastaları bir sohbete katılmak ve konuşmayı takip etmekte zorlanırlar. Konuşurken aniden durup ne söyleyeceklerini unuturlar veya söylediklerini tekrar etmeye başlarlar. Kelime bulmakta, eşyaların ismini bulmakta zorluk çekerler ve yanlış kelimeler ile isimlendirirler.

Yaşa bağlı süreçlerde ise bazen doğru kelimeyi bulmakta zorluk olabilir.

Eşyaların yerini bulmakta zorluk- nadiren unutma

Alzheimer hastaları eşyaları alışılmadık yerlere koyup daha sonra o yeri hatırlayamazlar. Birlikte yaşadıkları kişileri eşyalarını çalmakla suçlayabilirler.

Yaşa bağlı unutkanlıkta nadiren eşyalarını koydukları yerleri unutsalar da, daha sonra arayarak bulabilirler.

Karar vermede zorluk-yanlış karar verme sonucu hata yapma

Özellikle hastalığın ilerleyen dönemlerinde hastalar bir işle ilgili karar verme ve muhakeme yeteneğinde zorluk yaşarlar. Mali işlerini planlayamazlar. Banyo yapma, el yıkama gibi öz bakımları ilgili işlevlerinde bozulma olur.

Yaşa bağlı unutkanlık döneminde bazen yanlış kararlar vererek hatalar yapabilirler ancak daha sonra bunu çözebilirler.

Sosyal aktivitelerden ve işyerinden uzak durma-isteksizliğe bağlı katılmama

Alzheimer hastaları bir konuşmaya dahil olup konuyu takip edemediklerinden dolayı sosyal aktivitelerden, eskiden yaptığı hobilerden ve aktivitelerden kaçınırlar.

Yaşa bağlı süreçte ise bazen isteksizliğe bağlı ailevi ve sosyal olaylara katılmama olabilir.

Şüphecilik, endişe-rutin bozulması nedeniyle huzursuzluk

Alzheimer hastalığı olan bireylerde şüphecilik, akıllarının kolaylıkla karışması, depresyon, endişe ve korku hali gelişebilir. Güvenli alanlarından çıktıklarında, ev yaşamında nedeni olmaksızın, kolaylıkla sinirli veya üzgün ruh haline geçebilirler.

Yaşlanmaya bağlı dönemde ise kişilerin bazı işlerini yapmakta kendilerine özgü yöntemleri olup, bu rutinleri bozulduğunda kızgınlık ve huzursuzluk yaşayabilirler.

(Visited 40 times, 1 visits today)