Her yıl 500 minik de ”organ” bekliyor
- Sadece baharda değil yıl boyu süren göz alerjileri de var… - 19 Nisan 2026
- Ece Sanat Art Gallery müzayedesinden Kansersiz Yaşam Derneği’ne destek… - 19 Nisan 2026
- Diş ipi dolgu veya kaplamalara zarar verir mi? - 18 Nisan 2026
Türkiye’de her yıl yaklaşık 500 çocuğun ismi, karaciğer nakli için organ bekleme listesine yazılıyor. Çünkü ülkemizde çocuklar en sık, doğumsal safra yolu yokluğu nedeniyle, karaciğer nakline ihtiyaç duyuyor. Ancak, organ bağışının yetersiz olması nedeniyle, bu çocukların ancak 140-150’sine nakil yapılabiliyor. Oysa bugün, 4- 4.5 kilo ağırlığındaki bebeklere bile rahatlıkla karaciğer nakli yapılabiliyor.
Acıbadem Atakent Hastanesi’nden Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Remzi Emiroğlu ile Çocuk Hastalıkları, Çocuk Gastroenterolojisi Uzmanı Prof. Dr. Vildan Ertekin, organ nakli sempozyumunda, çocuk karaciğer nakilleri konusunda da bilgi verdi.
Karaciğer nakillerinin yüzde 10’luk bölümünü çocuklar oluşturuyor
Türkiye’de yılda ortalama bin 600 civarında karaciğer nakli yapılıyor. Bu naklin 400’ü kadavradan, geri kalan bin 200‘ü ise canlı vericiden oluyor. Oysa zamanla yarışarak kadavradan bağış bekleyenlerin sayısı 2 bin 200. Ülkemizde karaciğer nakillerinin yüzde 10’luk bir bölümünü çocuklar oluşturuyor. Her yıl yaklaşık 500 çocuk karaciğer nakli beklerken, organ bağışının yetersiz olması nedeniyle ancak 140 ila 150’sine nakil yapılabiliyor.
4-4.5 kilo ağırlığındaki bebeklere bile nakil yapılıyor
Güzel haber, pediatrik karaciğer naklinde son derece başarılı sonuçlar elde edilebilmesi. Günümüzde cerrahi teknikler ve tıbbi bakımdaki gelişmeler sayesinde çocuklara, hatta bebeklere bile karaciğer nakli yapılabiliyor. Henüz birkaç yıl öncesine kadar, bebeklere karaciğer nakli yapabilmek bizim için bir hayaldi. Örneğin eskiden 10 kilodan düşük çocukların organ naklinde çok zorlanırdık. Bu nedenle onları büyütmeye, bu sayede mümkün olduğunca zaman kazanmaya çalışırdık. Tabi bu dönemi tamamlayabilen çocuklar da olurdu, maalesef hayatını kaybedenler de. Bugün ise 4- 4.5 kilo ağırlığındaki bebeklere bile rahatlıkla karaciğer nakli yapabiliyoruz. Cerrahi teknik ve tıbbi bakımdaki gelişmelerin yanı sıra, bebeklerin karaciğerlerinin küçük olması da nakil şansını yüksek oranda artırıyor. Çünkü vericiden alınan çok küçük bir parça bile bebeğe yeterli geliyor. Nakil olmadığı takdirde hayatını kaybedecek olan bu bebekler, naklin ardından hayatlarına çok sağlıklı bir şekilde devam edebiliyorlar.
Çocuklarda karaciğer nakli nedenleri
Prof. Dr. Vildan Ertekin de, karaciğer nakline neden olan problemler hakkında şunları söyledi.
Ülkemizde çocuklar en sık, (bilier atrezi) bir başka deyişle doğumsal safra yolu yokluğu nedeniyle karaciğer nakline ihtiyaç duyuyor. Bunun yanı sıra metabolik nedenlerde wilson ile birlikte glikojen depo hastalıkları ve diğer nadir görülen metabolizma hastalıkları da, akraba evliliklerinin yaygın olması nedeniyle daha sık görülüyor. Ayrıca kistik fibrozdan ilaca bağlı toksik etkenlere, mantar ve çatapat zehirlenmesinden tümörlere kadar birçok etken, çocuklarda karaciğer nakli gerektirebiliyor.
Zamanlama çok önemli
Karaciğer yetmezliğinde uygun zamanda karaciğer nakli yapılmazsa, çocuklarda büyüme geriliği ve kalıcı problemler oluşabilir. Daha da kötüsü bu çocukların yüzde 90’ı aylar içinde hayatını kaybedebiliyor. Doğru zamanda yapılan karaciğer naklinde ise çocuklar hızla sağlığına kavuşuyor, okuluna devam edebiliyor. İleride evlenip çocuk sahibi olabiliyor.
