Demanslı hastalarla iletişim kurma tüyoları

Halk arasında “bunama” olarak bilinen demans hastalığı, beynin zihinsel ve davranışsal işlevlerinin bozulmasıyla ortaya çıkıyor. Demanslı hastalar kafa karışıklığı, karar verme sorunları, kelimeleri bulmada zorluk çekme veya düşüncelerini toparlayamama gibi sorunlar yaşayabiliyor. Bu nedenle hastalarla iletişim kurarken bazı hususlara dikkat etmek çok önemli. Peki bunlar nelerdir?

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Beyin Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Celal Şalçini, bu konuda şu bilgileri verdi.

Hastalarla normal hızınızdan yavaş konuşun

Demans hastalarında bilgi işleme hızı azalmaktadır. Bu sebepten ötürü konuşma hızımızı azaltarak, hastanın zihni üzerindeki yükü azaltabiliriz. Bu şekilde hastanın zihinsel süreçte işlemesi gereken kelime ve kavram sayısı azalmakta, diyaloğunuz daha etkin olabilmektedir.

Basit kelimeler kullanın

Basit ve sık kullanılan kelimelerin anlaşılması daha kolay olacaktır. Bu nedenle bilgilerin sık kullanılan kelimeler kullanarak aktarılması daha verimli olmaktadır.

Konuşan kişi sayısını azaltın

Birçok kişi beraber konuştuğunda demans hastası konuşmaları takip etmede ve konuşmaya dahil olmakta zorlanmakta. Hastanın mevcut olan kafa karışıklığı artmakta, ajite olmakta ve duyduğu endişe sonucunda içine kapanmakta ve konuşmamayı tercih etmektedir. Bu sebepten ötürü demans hastalarıyla teke tek konuşmayı tercih etmeli veya konuşan kişi sayısını mümkün olduğu kadar azaltmalısınız.

Biraz daha yüksek sesle, sesinizi tizleştirmeden konuşun

Demans olsun olmasın, yaşlılar işitmede zorluktan ziyade, konuşmayı anlamakta güçlük çeker. Mümkün olduğu kadarıyla normal ses tonunuzdan biraz yüksek sesle, sesinizi tizleştirmeden konuşun.

Konuşma tonunuza ve tavrınıza dikkat edin

Hastayla konuşurken sesinizi yükseltmekten, patlayıcı ve çok sesli konuşmaktan, tehditkar ve emir verir tondan konuşmamaya özen gösterin. Böylece hastayla diyaloğunuz düzelecek ve hastayı sinirlendirmekten, rahatsız, huzursuz etmekten ya da taşkınlık yapmasından kaçınmış olacaksınız.

Şimdi ve burada hakkında konuşun

Hastalarla şimdiki zaman üzerinden konuşun, gelecek ile ilgili konuşmamaya gayret edin. Ortamda bulunan, hastaların görebildiği veya hissedebildiği şeyler hakkında konuşun. Hasta ile konuşurken birden çok önerme vermeyin. Hastanın zihinsel bilgi işleme süreci bozulduğundan ikinci bir önermeyi anlamakta zorluk çekecektir. Hastaların yakın hafızası bozulmuş olduğundan cümlenin sonundaki önermeye gelindiğinde, birinci önermeyi unutma ihtimalleri yüksektir. Örneğin, 1.önerme: Karnım ağrıyor, 2.önerme: Sabah uyandığımda karnım ağrıyordu, 3.önerme: Akşam yediğim yemekten ötürü sabah uyandığımda karnım ağrıyordu. 1. önermedeki cümleye benzer cümleler kurulmalı, 2 ve 3. önermedeki gibi uzun ve birçok önerme içeren cümlelerden kaçınılmalı.

Zamir yerine gerçek isim kullanın

Cümle içinde isim yerine zamir kullanmaktan kaçının. Mesela ‘o’ yerine kişinin ismini kullanın. Çoktan seçmeli kelimeler kullanmayın. Hastaya çocuk gibi davranmayın. Demans hastaları beyin yapılarındaki bozulma nedeniyle günlük işlevlerinde yapılanları anlamaları, algılamalarındaki yavaşlama onları adeta bir çocuk gibi savunmasız duruma getirmektedir. Öğrenme süreçlerinde sorun olması nedeniyle hastaya çocuk gibi davranmak, bazen hasta tarafından alaycı algılanabilir ve hastayı huzursuz edebilir.

Hastanın hatalarını devamlı olarak düzenlemekten vazgeçin

Demans hastaları sıklıkla hatalı cümleler kurar ve bakım verenler de onları hatalarını özellikle de başka insanların yanında çok sık düzeltir. Hasta bir kere kendini savunma durumuna geçtiğinde sinirlenme, rahatsızlık, huzursuzluk ya da taşkınlık yapma durumu gelişir ve konuşma isteğini yitirir.

(Visited 813 times, 1 visits today)