Spor bağımlılıktan koruyor
- Fibromiyalji, mükemmeliyetçi kadınları seviyor… - 18 Mayıs 2026
- 21. Memorial Uluslararası Çocuk Resim Yarışması… - 17 Mayıs 2026
- Bacak boyu eşitsizliği sadece doğuştan mı olur? - 17 Mayıs 2026
Spor, bazı hormonları artırarak bireyi bağımlılıktan uzak tutuyor. Araştırmalar gösteriyor ki, çok küçük yaşlardan itibaren yapılan spor aktiviteleri sayesinde ergenlik dönemi ve sonrasında kişi, alkol ve madde kullanımını daha az seçiyor.
![]()
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Beyin Hastanesi AMATEM Birimi Psikiyatri Uzmanı Doç. Dr. Onur Noyan, spor yapmanın madde bağımlılığı karşısında önemine değindi ve şu bilgileri verdi.
Madde bağımlılığı kronik bir beyin hastalığı
Madde bağımlılığı, irade bozukluğu değil kronik bir beyin hastalığıdır. Bireyin, isteği doğrultusunda kullanmaya yöneldiği yorumları doğruyu yansıtmıyor.
Madde beyinde ne yapıyor?
Dopamin hormonu, bireye mutluluk ve haz yaşatıyor. Yemek yemek, sevilen bir mekanda bulunmak ve hobilerle meşgul olmak gibi bazı aktiviteler, beyinde değişik oranlarda dopamin salgılanmasına neden oluyor. Spor da bunlardan biri.
Fakat bireyin maddeyle tanışmasıyla beraber dopamin salgılaması 10 katına kadar çıkabiliyor ve yüksek hazdan dolayı birey maddeyi daha sık kullanmaya başlıyor. Sürekli kullanımla birlikte beyin alıştığı için bu sefer tam tersi dopamin salgılama seviyesi düşüyor. Böylece birey yaptıklarından yeteri kadar zevk alamadığından dolayı madde kullanımını artırmaya yöneliyor. Yani fazla dopamin beyine zarar vermeye başlıyor. Bağımlılığın başladığı bu evrede fazla dopamin yüklemesi, beynin sağlıklı çalışmasını engellediği ve biyolojik değişikliklere sebep olduğu için doğru karar verme, kendini kontrol etme yetenekleri de bozuluyor. Kimse bağımlı olmak için maddeye başlamıyor. Bir kere deniyor ve denedikçe beyinde değişiklikler hissettiği için kullanmaya devam ediyor ve bağımlılık oluşuyor. Bu konuda en çok risk altında ergenler bulunuyor.
Spor bağımlılıktan uzak tutuyor
Spor aktiviteleri, bazı hormonları artırarak bireyi bağımlılıktan uzak tutuyor. Araştırmalar gösteriyor ki, çok küçük yaşlardan itibaren yapılan spor aktiviteleri sayesinde, ergenlik döneminde ve sonrasında birey alkol ve madde kullanımını daha az seçiyor. Ergenlik döneminde özellikle spor yapan gençler nargile, sigara, alkol gibi maddelerden ve davranışsal bağımlılıktan uzak duruyorlar. Spor, bazı hormonları artırarak bireyin kendisini iyi hissetmesini, bir amaç edinmesini sağlıyor ve dolayısıyla uzun vadede bağımlılıktan uzak tutuyor.
Dopamin artışı oluşturuyor
Çocukluk döneminde ve sonrasında bireysel veya takımlar halinde yapılan sporlar, kazanma ve kaybetme odaklı yarışmalar kişide dopamin artışı oluşturuyor. Çocukluktan itibaren sporla ilgilenenler kendilerine bir şekilde koruyucu alan oluşturuyor.
Ayrıca sporla birlikte özgüven artıyor, kişi empati kurabiliyor ve yaşamış olduğu olumsuz duygularla baş edebiliyor, zaman yönetimini kazanıyor. Örneğin maç yaptılar yenildiler, buradaki olumsuz duyguyla baş etmeyi öğreniyor. Takım oyunlarında rakiplerine, antrenörlerine saygı göstermeyi öğreniyor. Bunların hepsini topladığımızda görüyoruz ki, sporun bağımlılığa karşı bir çok koruyucu etkisi bulunuyor.