Uzun süreli koşmak eklemlerde kıkırdak aşınması yapar mı?
- Sanovel’de yeni CFO Gökdeniz Gür oldu - 9 Haziran 2026
- Kırım Kongo Kanamalı Ateşi hastalığı kaç günde belirti verir? - 9 Haziran 2026
- Bayer Türkiye Kurumsal İlişkiler Direktörü Senem Görel oldu - 8 Haziran 2026
Uzun süreli koşmanın, eklemlerde aşınma ve kireçleme yapacağına dair yaygın bir kanı var. Peki, bu bilgi ne kadar doğru? 675 maraton koşucusunun 20 yıl boyunca takip edildiği bir çalışmada, koşucuların diz ve kalça eklemlerinde kıkırdak aşınmasının, normal insanlardan daha düşük olduğu gösterildi. Doç. Dr. Meriç, mutlaka öncesinde ısınma ve germe egzersizleri yapılması ve ağrı olduğu an da bırakılması uyarısında bulundu.
![]()
Sayısız faydaları olan spor, ancak doğru uygulandığında etkili sonuçlar doğuruyor. Bu konuda çok fazla yanlış bilginin bulunduğuna işaret eden Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Doç. Dr. Gökhan Meriç, bunlardan birinin de ” aşırı spor yapmaya bağlı, eklemlerde kıkırdak aşınması ve kireçlenmesinin daha hızlı olacağına” dair toplumsal kanı olduğunu hatırlattı. Ve konuya ilişkin şunları söyledi.
Kıkırdak aşınması en çok kimlerde görülür?
Kıkırdak aşınması özellikle 60 yaş üstü kişilerde, ailesinde kıkırdak aşınması veya kireçlenme olanlarda ya da herhangi bir nedenle eklem cerrahisi geçirenlerde daha sık rastlanan bir sorun. Ancak bazı yanlış davranışlar nedeniyle her yaş grubunda ortaya çıkabiliyor. Özellikle spor yaparken yapılan hatalarda.
Isınma ve germe şart
Spor yaparken vücudun aşırı zorlamasına izin vermemek için mutlaka öncesinde ısınma ve germe egzersizleri yaparak, olası eklem ve kas dokusu zedelenmeleri önlenebilir.
Maraton koşucuların da aşınma daha az
675 maraton koşucusunun 20 yıl boyunca takip edildiği bir çalışma var. Maraton koşucuları haftada 50 km’den fazla koşmasına karşın, bu kişilerin diz ve kalça eklemlerinde kıkırdak aşınmasının normal insanlardan daha düşük olduğu gösterilmiştir. Koşma sırasında dizlere vücut ağırlığının 8 katı, kalçaya vücut ağırlığının 5 katı kadar yük biner. Uzun süreli yüklenmeden dolayı kıkırdak hasarı gelişebileceği düşünülse de, maraton koşucularında veya uzun süreli koşan kişilerde, gerçekten bu tip bir hasarlanmanın gelişmediği ortaya kondu.
Limitleri zorlamadan yapılan sporun eklemlere ekstra faydası var
Kurallarına uyarak, limitleri zorlamadan yapılan spor aktivitesinin eklemlere ekstra faydası bulunmakta. Koşma veya uzun süreli yürüyüş gibi aktiviteler, kemiklerin mineral yükünde artış sağlamaktadır. Koşucuların eklem sıvıları incelendiğinde, anti inflamatuar etkisi (ağrı kesici) normal kişilere göre daha fazla bulunduğu gösterilmiştir.
Önemli olan dize binen yükü azaltmak
Bu sonucun nedenleri arasında maraton koşucularının zayıf olması da bulunmakta. Bu durumda her ne kadar yüklenme artsa da, kilo fazlası olmadığı için yüklenmenin de çok ciddi oranda gerçekleşmemesi nedeniyle hasar yaşanmıyor.
Isınmayı atlama eklem hasarına neden oluyor
Spor yaparken önemli olan nokta, gerekli ısınma hareketlerinin yapılması. Ani patlayıcı güç gerektiren zumba, hitt gibi yoğun kardiyo egzersizleri yapan kişilerin özellikle egzersiz öncesinde mutlaka ısınma yapmaları ve kaslarını ısıtmaları gerekir.
Ağrı varsa bırakın
Aşırı spor aktivitesinde dizlerde ve kalçalarda kireçlenme riskini oluşturabilecek durumlar ise şunlar; Spor yaparken herhangi bir darbe veya ters bir hareket sonrasında eklemlerde şişme, takılma hissi, eklem hareketi ile ses gelmesi ve ağrı oluşursa mutlaka spor aktivitesine ara verilmeli. Ağrı olan bölgeye buz konarak istirahat edilmeli. Eğer ağrı, şişlik gibi şikayetler bu önlemlere rağmen devam ederse mutlaka bir uzmana danışılmalı.