Rahim kanseri hakkında her kadının bilmesi gereken gerçekler
Rahim kanseri, özellikle menopoz sonrası dönemde ortaya çıkan olağandışı vajinal kanama ile kendini gösterebiliyor. Uzmanlar, kadınların kendi normal döngülerini tanımasının ve meydana gelen değişiklikleri gecikmeden değerlendirmesinin erken tanı açısından büyük önem taşıdığını belirtiyor.
Rahim kanseri, kadınlarda en sık görülen kanser türleri arasında yer alıyor. Uzmanlar hastalığın belirtilerinin erken fark edilmesinin tanı ve tedavi sürecinde önemli bir fark yaratabileceğine dikkat çekiyor.
Son dönemde yapılan bir araştırmada da menopoz sonrası kanama yaşayan kadınlarda idrar ve vajinal hücre örneklerinin rahim kanserini tespit etmede kullanılabileceği gösterildi. İngiltere’de yapılan bir çalışmada 1.864 kadın değerlendirildi ve 115 kadında kanser tespit edildi; bunların 99’unun rahim kanseri olduğu bildirildi. İdrar ve vajinal örneklerin birlikte değerlendirilmesiyle kanserlerin yüzde 80’i doğru şekilde tespit edildi. Yüksek dereceli tümörlerde bu oran yüzde 95,8’e, rahim dışına yayılmış kanserlerde ise yüzde 96,4’e ulaştı.
Peki rahim kanseri konusunda kadınların bilmesi gereken en önemli noktalar neler?
1. Rahim kanseri, endometriyum kanseri olarak da adlandırılıyor
Rahim kanseri, rahmin iç tabakasını oluşturan endometriyumdan gelişen kanserleri tanımlamak için de kullanılan bir ifade. Uzmanlara göre hastalık zaman içinde daha yaygın hale geliyor.
2. Fazla kilo ve obezite önemli bir risk faktörü
Vücut ağırlığı ile rahim kanseri riski arasında güçlü bir ilişki bulunuyor. Kaynakta yer verilen Cancer Research UK verilerine göre fazla kilolu veya obez olmak, rahim kanserlerinin yaklaşık üçte biriyle ilişkilendiriliyor.
Uzmanlar ayrıca tip 2 diyabet ve diğer metabolik sorunların rahim kanseri riskindeki artışla bağlantılı olduğunu belirtiyor.
Bu nedenle sağlıklı vücut ağırlığının korunması ve metabolik sağlığın takip edilmesi, rahim kanseri açısından da önem taşıyan faktörler arasında değerlendiriliyor.
3. Rahim kanseri yaş ilerledikçe daha sık görülüyor
Rahim kanseri rahmi bulunan kişilerde her yaşta görülebilse de hastalık özellikle menopoz sonrasında daha sık ortaya çıkıyor.
Cancer Research UK verilerine göre İngiltere’de rahim kanseri görülme oranları 75-79 yaş arasındaki kadınlarda en yüksek seviyeye ulaşıyor.
4. En önemli belirti: Menopoz sonrası vajinal kanama
Uzmanların özellikle dikkat çektiği belirti menopozdan sonra meydana gelen vajinal kanama veya lekelenme.
Menopoz sonrası dönemde görülen çok hafif bir lekelenme dahi doktor tarafından değerlendirilmesi gereken bir durum olarak belirtiliyor. Her kanama rahim kanseri anlamına gelmese de rahim kanseri açısından en sık görülen belirtilerden biri olması nedeniyle nedeninin araştırılması gerekiyor.
Adet gören kadınlarda ise şu değişikliklerin dikkate alınması öneriliyor:
- Adet dönemleri arasında kanama
- Normalden daha yoğun adet kanaması
- Daha önce görülmeyen yeni bir vajinal akıntı
- Kanama düzeninde veya miktarında belirgin değişiklik
Özellikle kişinin kendi normalinden farklı bir durum ortaya çıkması önem taşıyor.
Rahim kanserinin diğer belirtileri neler?
Kaynakta NHS bilgilerine dayanarak rahim kanserinde görülebilecek diğer belirtiler şöyle sıralanıyor:
- Menopoz sonrası vajinal kanama veya lekelenme
- Normalden daha yoğun adet kanaması
- Adet dönemleri arasında kanama
- Vajinal akıntıda değişiklik
- Karın veya pelvis bölgesinde şişlik ya da kitle
- Bel veya pelvis bölgesinde ağrı
- Cinsel ilişki sırasında ağrı
- İdrar veya dışkılama sıklığında değişiklik
Bu belirtilerin görülmesi tek başına rahim kanseri olduğu anlamına gelmez. Ancak özellikle yeni ortaya çıkan veya kişinin normalinden farklı olan belirtilerin doktor tarafından değerlendirilmesi önemlidir.
5. Erken tanı tedavi açısından büyük önem taşıyor
Rahim kanserinde de diğer kanser türlerinde olduğu gibi hastalığın mümkün olduğunca erken dönemde tespit edilmesi önem taşıyor.
Uzman görüşüne göre erken tanı, tedavinin daha az invaziv olabilmesi ve başarılı olma ihtimalinin artması açısından avantaj sağlayabiliyor.
Bu nedenle özellikle menopoz sonrası kanama gibi belirtilerin “normal” kabul edilerek geçiştirilmemesi gerekiyor.
6. Rahim ağzı kanseri taraması rahim kanserini tespit etmiyor
Kadınların sıkça karıştırdığı konulardan biri de rahim ağzı kanseri taraması ile rahim kanseri arasındaki fark.
Uzmanlara göre rahim ağzı kanseri taramaları, rahmin iç tabakasında gelişen kanseri tespit etmek amacıyla yapılmıyor. Bu nedenle rahim kanserini düşündürebilecek belirtileri bulunan kişilerin ayrıca değerlendirilmesi gerekiyor.
Başka bir ifadeyle, düzenli rahim ağzı kanseri taramasına katılıyor olmak, rahim kanserine ilişkin ortaya çıkan belirtilerin ayrıca değerlendirilmesine olan ihtiyacı ortadan kaldırmıyor.
7. Bazı rahim kanserleri kalıtsal olabilir
Rahim kanserlerinin bir bölümü aileden aktarılan genetik değişikliklerle ilişkili olabilir.
Özellikle Lynch sendromu, rahim kanseri açısından önemli kalıtsal risk faktörlerinden biri olarak gösteriliyor. Ailesinde bağırsak, yumurtalık veya rahim kanseri öyküsü bulunan kişilerde bu durumun değerlendirilmesi gerekebiliyor.
Macmillan’ın verilerine göre Lynch sendromuna sahip ve rahmi bulunan kadınlarda yaşam boyunca rahim kanseri geliştirme riski yüzde 30 ila 60 arasında bildiriliyor. Ailede hem bağırsak hem de rahim kanseri öyküsünün bulunması durumunda genetik değerlendirme gündeme gelebiliyor.
Rahim kanserinde vücudunuzdaki değişiklikleri önemseyin
Rahim kanseri söz konusu olduğunda en önemli mesajlardan biri, kişinin kendi vücudundaki normal değişiklikleri bilmesi. Özellikle menopoz sonrası kanama, adet düzeninde belirgin değişiklik, alışılmadık vajinal akıntı veya pelvis bölgesinde yeni ortaya çıkan belirtiler göz ardı edilmemeli.
Her belirti kanser anlamına gelmese de erken değerlendirme, olası bir hastalığın zamanında ortaya çıkarılması açısından önem taşıyor.
