Kadınlar daha çok kurdeşen döküyor
- Expomed Eurasia33. Kez Kapılarını Açtı - 16 Nisan 2026
- Ses sağlığı için düzenli uyku… - 16 Nisan 2026
- IDEX İstanbul Uluslararası Dental Fuarı kapılarını açtı… - 15 Nisan 2026
Halk arasında kurdeşen olarak bilinen ürtiker, aniden ortaya çıkıp aynı gün içinde kendiliğinden kaybolan kızarık, kaşıntılı ve ödemli plaklarla belirti veren bir cilt hastalığı. Kadınlarda erkeklere oranla iki kat daha fazla görülüyor. Tedavisinde ilaç veya aşı uygulanıyor. Ancak uzun soluklu olan tedavide, düzenli doktor kontrolü çok önemli.
![]()
Halk arasında kurdeşen olarak bilinen ürtiker toplumda sık görülen, kaşıntılı, kabarık ve ödemli plak şeklindeki lezyonlarla belirti veren bir cilt hastalığıdır. Bu lezyonların en belirgin özelliği, çok kaşıntılı olmalarının yanı sıra, 24 saatten daha az bir sürede kendiliğinden kaybolmaları. Ürtikerin, akut ve kronik olarak iki farklı klinik tipi bulunuyor. Altı haftaya kadar devam eden ürtikere akut, 6 haftayı geçenlere kronik ürtiker adı veriliyor.
Akutlarda çocuklar, kroniklerde kadınlar önde
Ürtiker hastalığına dikkat çekmek ve kamuoyunda farkındalık yaratmak için Dermatoimmünoloji ve Alerji Derneği tarafından Novartis iş birliğiyle toplantı düzenlendi. Burada konuşan Dermatoimmünoloji ve Alerji Derneği Başkanı Prof. Dr. Nilgün Atakan, şunları anlattı.
Akut ürtiker çocuklarda daha sık görülüyor ve sıklıkla enfeksiyon, ilaç, gıda ve gıda katkı maddeleri sebebiyle gelişiyor. Kronik ürtiker ise, 20-40 yaş arasında genç erişkinlerde ve özellikle kadınlarda, erkeklere oranla iki kat daha fazla görülüyor. İnsanların yaklaşık beşte biri hayatının bir döneminde akut ürtiker atağı geçiriyor. Türkiye’de yaklaşık 900 bin kronik ürtiker hastası olduğu tahmin ediliyor.
Nedenleri
Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Başak Yalçın da, tedavi hakkında bilgiler verdi
Kronik ürtiker, kronik spontan ve kronik uyarılabilir olarak ikiye ayrılıyor. Kronik spontan ürtikerde, belirli bir tetikleyici olmaksızın belirtiler ortaya çıkarken, kronik uyarılabilir ürtikerde deriyi çizme, basınç uygulama, soğuk ya da sıcak teması, güneş ışınlarına maruz kalma ve egzersiz gibi çeşitli fiziksel uyaranlar hastalığı tetikliyor.
Kronik spontan ürtikerde, genellikle altta yatan bir neden bulunamamakta. Çeşitli ilaçlar, enfeksiyonlar, bazı hormon hastalıkları, stres ve besin katkı maddeleri gibi faktörler hastalığı ortaya çıkarabiliyor ya da alevlendirebiliyor. Bu faktörlerin tespit edilip müdahale edilmesi, hastalığın yatışmasını kolaylaştırıyor.
Kronik ürtiker de ilaç ya da aşı
Kronik ürtiker tedavisinde ilaç ya da aşı uygulanıyor. İlaç tedavisinde ilk basamak H1 antihistaminlerdir. Yeni kuşak antihistamin ilaçlar uyku hali, uyuşukluk, ağız kuruluğu gibi yan etkiler açısından eski kuşak ilaçlara göre çok daha güvenli olsa da, bazı hastalarda sonuç alınamıyor.
Böyle bir durumda tedavide kurdeşen aşısı olarak bilinen Omalizumab’ı öneriyoruz. 12 yaş ve üzeri hastalarda uygulanabilen bu tedavi, hastaların yüzde 80’inden fazlasında etkili olmakta. Tedavinin altı ay süreyle uygulanması gerekir. İyileşme çoğunlukla ilk enjeksiyondan bir hafta sonra başlıyor ama bu süre 4-8 haftayı da bulabiliyor. Kronik ürtiker tedavisi uzun soluklu bir tedavidir. Doğru tedavinin belirlenmesi ve düzenli doktor kontrolü çok önemli.
Ön yargıları yıkmak çok önemli
Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sibel Doğan Günaydın da, özellikle kronik spontan ürtikerin, hasta yaşam kalitesini belirgin şekilde olumsuz yönde etkilediğini vurguladı.
Hastalarda kaşıntı nedeniyle ortaya çıkan uyku düzensizliğinin yanı sıra, dikkat eksikliği, halsizlik, sosyal yaşam ve iş başarısında azalmayla birlikte anksiyete gelişebilmekte. Ürtiker hastaları bilgi eksikliğinden doğan yanlış anlaşılmalardan dolayı iş yaşamlarında ve sosyal hayatlarında rahatsız edici bakışlara ve davranışlara maruz kalıyor. Hastalıkla ilgili ön yargıları yıkarak, hastalarda ve toplumda bilinirliği artırmak hastalıkla mücadelede önemli bir basamak.