Dünyada sperm sayısı 30 yılda 52 milyon azaldı

Reklamlar

Bebek sahibi olmak isteyen bazı çiftlerin önüne, hem erkekten hem de kadından kaynaklanan sorunlar çıkabiliyor. Erkekte meydana gelen sorunlar arasında, sperm azlığı dikkati çekiyor. Çünkü dünya genelinde yapılan 138 çalışmaya göre, 30 yılda  erkeklerde sperm hücre sayısı  52 milyon 300 bin azaldı. Avrupa’lı erkeklerde düşüş, yüzde 39’u buldu. Peki, sperm sayısı nasıl artırılabilir?  Uzmanlara göre, bunun için tütün ve ürünlerinden,  paketlenmiş ürünlerden uzak durmak, kilo vermek, cep telefonlarını kalça bölgesinden uzak tutmak ve laptopları masada kullanmak önemli.

Anadolu Sağlık Merkezi Üroloji Uzmanı Doç. Dr. Cüneyt Adayener, ”Kaybolan spermler  mit mi, gerçek mi? Baba olabilmek için minimum kaç sperme ihtiyaç var?” sorularına yönelik, şunları anlattı.

Reklamlar

BABA OLABİLMENİN ÖNEMLİ ÖLÇÜTÜ NEDİR?

Baba olabilmek için sadece sperm sayısı değil, hareketlilik ve normal yapıda olma oranları da son derece önemli. Daha birçok parametrenin belirtildiği ancak klinisyenlerin başlıca sayı, hareket ve yapı durumlarını değerlendirdiği sperm analizi normal değerleri yıllar içinde değişti. Dünya Sağlık Örgütü 1987, 1992, 2002 ve son olarak 2010 yılında baba olabilmenin en önemli ölçütlerinden biri olan mililitredeki minimum sperm hücre sayısını, her seferinde daha da azaltarak güncelledi. Önce 40, sonra 20 ve nihayet 15 milyona indirdi.

SPERM HÜCRE SAYISI AZALIYOR

Peki gerçekten sperm hücre sayısı azalıyor mu?  Yani bebek sahibi olmak giderek zorlaşıyor mu? Dünyanın farklı coğrafyalarında, çoğunluğu toplum saha çalışmaları ve androloji laboratuvarlarında gerçekleştirilen toplam 138 çalışmanın sonuçlarına göre, 1985’ten 2010’a  kadar ki süre içinde erkeğin sperm hücre sayısı düşmüş görünüyor. Üstelik ciddi bir düşüş.  Yani mililitredeki sperm sayısı 30 yılda 91 milyon 600 binden,  39 milyon 300 bine düştü.

AVRUPALI VE ASYALI ERKEKLERİN DURUMU

Toplam 50 çalışmanın sonuçlarına göre, Avrupa kıtasında 1985-2010 yılları arasında sperm hücresinde düşüş oranı yüzde 39.  Sperm hücre sayısındaki azalma konusunda Asya kıtasında ki veriler de, Avrupa ile benzerlik gösteriyor. Çin ve Japonlara ait çalışmalara göre,  yıllar içinde sperm sayısındaki düşüş oranları oldukça belirgin. Pek çok farklı kültür ve dine ait insanın farklı coğrafyalarda birlikte yaşadığı Hindistan’a ait çalışmalarda da, 1980 ile 2015 yılları arasında ortalama sperm sayısındaki azalma oranı yüzde 47.1 bulunmuş.  Afrika kıtasında ise durum daha da vahim. Çoğunluğu Nijerya’dan gelen raporlarda, son 35 yıldaki azalma oranı  yüzde 72.5 olarak tespit edilmiş.

SPERM SAYISI NEDEN DÜŞÜYOR?

Peki sperm sayısı neden düşüyor?  Aslında özellikle endokrin sistemi etkileyen çevresel faktörler, artmış beden kütle indeksi,  stres, beslenme alışkanlığındaki değişiklikler, diyabet, kanser ve enfeksiyonlar gibi tüm bedeni ilgilendiren sistemik hastalıklar, sorumlu tutulabilir. Son yıllarda giderek artan oranda kullanılan tarım ilaçlarının testisler üzerindeki
olumsuz etkisi eskiden beri biliniyordu. Yıllar içinde sık kullanılan ethylene dibromid ve carbaryl gibi pestisidlerin
ve glikol ester gibi çözücülerin, ağır metallerin ve kimyasalların da sperm sayısını azaltıcı etkisi kanıtlandı.

LAPTOP VE CEP TELEFONLARI DA SUÇLANANLAR ARASINDA

Tüm bunların yanında, iyonize radyasyonun ve sıcak gibi fiziksel etmenlerin de testis üzerine olumsuz etkilerinin olduğu bilimsel olarak kanıtlanmış durumda. Normal beden sıcaklığından yaklaşık 3 derece kadar daha düşük ısısı olan  testis kesesinin,  uzun süre yüksek ısıya maruz kalması sperm hücre sayısını düşürebiliyor. Son 25-30 yıldır evimizde her odaya giren yüksek frekanslı elektromanyetik dalgalar, laptoplar, WiFi ve cep telefonlarımız da suçlanan faktörler arasında. Ayrıca tütün ürünlerinin de sperm sayısını belirgin olarak azaltıcı etkisi bilinen bir gerçek.

PEKİ OBEZİTE?

Özellikle son 50 yılda giderek artan şekilde kilo alışımızın da azalan spermle ilgisi olabilir mi? Zaten erkeklerde fazla kilolu ve yüksek yağ oranlarına sahip olmanın infertilite ile yakın ilgisi daha önce birçok çalışmada gösterilmişti. Dünya Sağlık Örgütü’nün bildirisine göre,  günümüzde obezite oranları, 1980’e göre ikiye katlanmış durumda. 2014 yılına ait bir veriye göre, tüm dünyada 18 yaş ve üstünde 1.9 milyar insan fazla kilolu ve bunun 600 milyondan fazlası obez. Daha da kötüsü, halen tüm erkeklerin yüzde 39’u fazla kilolu.

ÇÖZÜMÜ YOK MU? 

Tütün ve ürünlerinden uzak olmak, çalışma hayatının günlük stresinden uzakta, eşinizle birlikte geçirebileceğiniz zamanı artırmaya çalışmak, atılması gereken ilk adımlar olmalı. Bunun yanı sıra kilo verilmeli.  Cep telefonlarını kalça bölgesinden uzakta tutmak, laptopları dizüstü veya kucak yerine masada kullanmak, dar pantolon ve sıkı iç çamaşırı kullanmamak da
faydalı olabilir. Kullanılan tarım ilaçlarından en az oranda alabilmek adına mümkün olduğunca organik gıda
tüketmeye çalışmak, paketlenmiş ve raf ömrünü uzatmak için katkı maddeleriyle işlenmiş yiyeceklerden uzak durmak da çok önemli.

NASIL BESLENMELİ?

Ayrıca sağlıklı beslenme çok önemli. Bunun için;
Her gün bir büyük tabak salata tüketin ve salatanıza taze susam, fındık ve kabak çekirdeği ekleyin.
Her gün bir büyük yeşil yapraklı sebze yiyin. Brokoli, lahana, pazı ve ıspanak olabilir.
Taze sıkılmış meyve veya sebze suyu için.
Süt ürünlerini daha az tüketin. İçecekseniz işlenmemiş tam yağlı olanları tercih edin.
Şeker, pastörize meyve suları, kahve ve soyalı gıdalardan uzak durun (östrojen benzeri etkiye sahiptir).
Her gün yeterli antioksidan, vitamin ve mineral aldığınızdan emin olun.
Folik asidin zengin olduğu mercimek, barbunya, fasulye ve nohut gibi baklagilleri sofranızdan eksik etmeyin.
Organik beslenen hayvan etlerini ve yumurtalarını almaya çalışın, çiftlikten ziyade deniz balıklarını tercih edin.
Sofranızdan meyvenizi eksik etmeyin. Özellikle erik, nar, üzüm, yaban mersini ve çileği bolca tüketin.
Beyaz ekmek, irmikten yapılmış makarna ve beyaz pirinç gibi işlem görmüş gıdalar yerine, tam buğday ve tahıllarla bunlardan yapılmış gıdaları tercih edin.
Rafine veya suni şeker yerine bal tüketin.
Bol su için.

(Visited 109 times, 1 visits today)