Göz kaşıma alışkanlığı masum değil!

Alerji mevsiminde sık görülen göz kaşıntısı, sulanma ve kızarıklık şikayetleri birçok kişiyi gözlerini ovuşturmaya yöneltiyor. Ancak uzmanlar, bu alışkanlığın sanıldığı kadar masum olmadığını belirterek özellikle çocuklar ve gençlerde uzun süreli ve şiddetli göz kaşımanın kornea sağlığını tehdit edebileceği konusunda uyarıyor.

Batıgöz Sağlık Grubu Çankaya Şubesi Göz Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Emre Yılmaz, özellikle genetik yatkınlığı bulunan kişilerde sürekli göz ovuşturmanın keratokonus gelişimini tetikleyebileceğini ve hastalığın ilerlemesini hızlandırabileceğini söyledi.

Sürekli Göz Kaşımak Korneaya Zarar Verebilir

Kornea, ışığın göze girişini sağlayan ve net görmede önemli rol oynayan saydam tabakadır. Sağlıklı bir kornea düzgün ve kubbe şeklinde bir yapıya sahipken, sürekli göz ovuşturma hareketi kornea üzerinde mekanik baskı oluşturarak zaman içinde dokunun incelmesine ve öne doğru sivrileşmesine neden olabiliyor.

Bu durum, keratokonus adı verilen ilerleyici göz hastalığının gelişmesine zemin hazırlayabiliyor. Hastalık ilerledikçe düzensiz astigmatizma oluşurken, görme kalitesi de önemli ölçüde azalabiliyor.

Op. Dr. Emre Yılmaz, “Her gözünü kaşıyan kişide keratokonus gelişmez. Ancak genetik yatkınlığı bulunan bireylerde sürekli göz ovuşturmak, hastalığın ortaya çıkmasını veya ilerlemesini kolaylaştıran önemli çevresel faktörlerden biridir.” ifadelerini kullandı.

Keratokonus En Çok 10-30 Yaş Arasında Görülüyor

Uzmanlara göre keratokonus, özellikle 10 ile 30 yaş arasındaki bireylerde daha hızlı ilerleyebiliyor. Bu yaş grubunda kornea dokusunun daha esnek olması nedeniyle sürekli kaşıma ve ovalama hareketi korneanın yapısının bozulmasını kolaylaştırabiliyor.

Aşağıdaki belirtiler keratokonus açısından dikkatle değerlendirilmeli:

• Göz numarasının sık değişmesi
• Gözlükle yeterli görme sağlanamaması
• Düzensiz astigmatizma
• Görme kalitesinde giderek azalma
• Işık saçılması ve bulanık görme

Uzmanlar, hastalığın erken dönemde belirgin şikâyet vermeyebileceğini, bu nedenle düzenli göz kontrollerinin büyük önem taşıdığını vurguluyor.

Alerjik Göz Hastalıkları Riski Artırıyor

Bahar aylarında polen yoğunluğunun artmasıyla birlikte göz kaşıntısı şikayetleri de yükseliyor. Özellikle;

• Alerjik konjonktivit
• Atopik dermatit
• Saman nezlesi
• Astım

gibi alerjik hastalıklara sahip bireylerde göz kaşıma davranışı daha sık görüldüğü için keratokonus gelişme riski de artabiliyor.

Uzmanlar, çocukların gözlerini sürekli kaşımasının “alışkanlık” olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirtiyor. Kaşıntının altında yatan alerjik nedenlerin araştırılması ve uygun tedavinin planlanması öneriliyor.

Erken Tanıda Kornea Topografisi Büyük Önem Taşıyor

Keratokonusun ilk evrelerinde standart göz muayenesi her zaman yeterli olmayabiliyor. Bu nedenle risk grubunda bulunan kişilerde kornea topografisi (kornea tomografisi) ile korneanın eğimi ve yapısının ayrıntılı şekilde değerlendirilmesi erken tanıya katkı sağlayabiliyor.

Özellikle;

• Ailesinde keratokonus öyküsü bulunanlar,
• Sürekli gözünü kaşıyan çocuklar,
• Göz numarası kısa sürede değişen kişiler,

için ayrıntılı kornea değerlendirmesi önerilebiliyor.

Erken tanı sayesinde hastalığın ilerleme süreci yakından takip edilebiliyor ve gerektiğinde kornea çapraz bağlama (cross-linking) gibi tedaviler zamanında planlanabiliyor.

Her Görme Bozukluğu Gözlükle Düzelmeyebilir

Keratokonus ilerledikçe korneanın düzensiz şekil alması nedeniyle yalnızca göz numarasının değişmesi söz konusu olmuyor. Bazı hastalarda yeni gözlük kullanılmasına rağmen beklenen görme düzeyine ulaşılamayabiliyor.

Bu nedenle sık gözlük değiştirmek zorunda kalan veya gözlüklerinden yeterli fayda göremeyen kişilerin detaylı göz muayenesinden geçmeleri öneriliyor.

Uzmandan Ailelere Önemli Uyarı

Op. Dr. Emre Yılmaz, göz kaşımanın hafife alınmaması gerektiğini belirterek şu uyarıda bulundu:

“Özellikle alerjik hastalığı bulunan çocuklarda ve gençlerde göz ovuşturma alışkanlığının önlenmesi, düzenli göz kontrollerinin yapılması ve gerekli görülen durumlarda kornea değerlendirmesinin ihmal edilmemesi, keratokonusun erken dönemde tespit edilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.”

Göz Sağlığını Korumak İçin Bunlara Dikkat Edin

• Gözlerinizi sert şekilde ovuşturmayın.
• Göz kaşıntısı varsa mutlaka nedenini araştırın.
• Alerji tedavisini ihmal etmeyin.
• Çocuklarda sürekli göz kaşıma davranışını ciddiye alın.
• Göz numaranız sık değişiyorsa göz hastalıkları uzmanına başvurun.
• Risk grubundaysanız kornea topografisi yaptırmayı ihmal etmeyin.