Genç yaşta kanser görülme oranı artıyor…

Yaş, kanser için en yaygın ve önlenemez risk faktörlerinden biri. Yaşlandıkça kanser riski de artıyor. Ancak uzmanlar, son yıllarda 50 yaş altındaki yetişkinlerde de, kanser görülme sıklığının arttığına işaret ediyor. Erken yaşlarda  en yüksek artışın kolon ve rektum kanseri vakalarında görüldüğünü belirtiyor. 

Tıbbi Onkoloji Uzmanı Doç. Dr. Özlem Ercelep, genç yaşta kanser görülme oranının arttığına işaret ederek, nedenleri ve kanser riskini azaltmanın yollarını anlattı.

Tanıların artması, beslenme, yaşam tarzı, obezite antibiyotik kullanımı…

Yaş, kanser için en yaygın ve önlenemez risk faktörlerinden biridir. Yaşlandıkça kanser riski artmaktadır ve ortalama kanser tanı yaşı 68 civarındadır. Ancak son yıllarda 50 yaş altındaki yetişkinlerde çeşitli organ kanserlerinin görülme sıklığı artmaktadır. Bu trend, Global Kanser Gözlemevi (GLOBOCAN) verilerinde de gözlemlenmiştir.

Taramaların artması, genç yaşlarda kanser tanılarının artan sayısını kısmen açıklayabilir. Bunun dışında 20.yüzyılın ortalarından bu yana beslenme, yaşam tarzı, obezite, çevre ve mikrobiyom (sindirim sisteminde dolaşan mikroorganizmalar) gibi faktörlerde önemli değişiklikler olmuştur. Bu değişiklikler, genomik ve/veya genetik yatkınlıklarla etkileşime girebilmektedir. Son yıllarda antibiyotik kullanımındaki önemli artışların da bir etken olduğu kabul edilmektedir.

Hangi kanser türleri artış gösterdi?

Erken yaşlarda görülen kanserlerdeki en yüksek artışlar kolon kanseri ve rektum kanseri vakalarında görülmektedir. Bunun önemli bir nedeni, 18-24 yaş arası obezite oranının   günümüzde yüzde 30’un üzerine çıkması olarak gösterilebilir.

Mide kanseri ve yemek borusu kanserlerinin de son yıllarda genç yaşlarda görülme sıklığında artış vardır. Bu kişilerde yemek borusu kanseri için sigara içme, obezite ve gastroözofageal reflü hastalığı risk oluştururken, aşırı alkol tüketimi tüm mide kanserleri için bir risk faktörü olarak kabul edilmektedir.

Meme kanseri sıklığı hem menopoz öncesi, hem de menopoz sonrası her iki grupta da artmakta, ancak menopoz öncesi genç yetişkinler arasında daha hızlı bir oranda artmaktadır. Menopoz öncesi meme kanseri üzerine yapılan bazı araştırmalar, hiç doğum yapmamak, ilk çocuğunu ileri yaşta doğurmak gibi üreme risk faktörlerinin, obezitenin, fiziksel hareketsizliğin, alkol tüketiminin ve kırmızı et ve işlenmiş gıdalar açısından zengin batı tarzı diyetlerin yaygınlığının erken başlangıçlı meme kanserine katkıda bulunan faktörler olduğuna işaret etmektedir.

50 yaşın altındaki kişilerde kanser riskini azaltmanın yolları

Egzersiz yapın: Fiziksel olarak aktif kalmak, hareketsiz bir yaşamdan mümkün olduğunca kaçınmak önerilir.

Sağlıklı beslenin: Akdeniz diyeti, kanserle ilişkili birçok risk faktörünü azaltır. Bu diyetler lif ve yağsız protein açısından zengindir; fasulye, tam tahıllı yiyecekler ve kuruyemişlerin yanı sıra mikrobiyomda sağlıklı bağırsak bakterilerinin desteklenmesine yardımcı olabilecek meyve ve sebzeleri içeririrken, kırmızı et ve işlenmiş gıdaların tüketimini sınırlar.

Sağlıklı kilonuzu koruyun: Obez veya fazla kilolu olmak kanser riskini artırır, bu nedenle vücut kitle indeksinizin 30’un üzerinde olmasından kaçının.

Sigara içmeyin: Tütün dumanındaki kanserojen maddeler yalnızca akciğerleri etkilemekle kalmaz, aynı zamanda kan dolaşımına da geçerek sindirim sistemi kanserleri ve diğer kanser türlerinin riskini artırabilir.

Alkole karşı mesafeli olun: Alkolün hücrelerinize verebileceği zarar nedeniyle alkol kullanımının güvenli olmadığı söylenebilir.

Aşı olun: İnsan papilloma virüsü (HPV) ve hepatit-B virüsü (HBV) gibi kansere neden olan virüslere karşı aşılar mevcuttur.

(Visited 24 times, 1 visits today)