Isı hastalığı nedir, nasıl belirti verir?
- IDEX İstanbul Uluslararası Dental Fuarı kapılarını açtı… - 15 Nisan 2026
- Diş ipi günün hangi saatinde kullanılmalı? - 15 Nisan 2026
- Çocukların kulakları neden ağrır? - 14 Nisan 2026
Aşırı sıcaklarla beraber ısı hastalığı da gündeme geldi. Hipetermi veya ısı hastalığı, anormal derecede yüksek bir vücut sıcaklığıdır. Vücudunuz, salabileceğinden daha fazla ısı emdiğinde veya ürettiğinde ortaya çıkar. Kendini ”ısı krampları, sıcak bitkinliği, ısı döküntüsü, ısı stresi ve sıcak çarpması” şeklinde gösterir.
![]()
Acil Servis Uzmanı Doç. Dr. Ali Osman Yıldırım, hiperterminin bir grup ısı hastalığını tanımladığını belirterek, bu hastalıkları en azdan en şiddetliye göre sıraladı. Belirti ve tedavilerini anlattı.
Isı krampları: Terleme yoluyla çok fazla elektrolit (vücut sıvılarınızdaki tuzlar ve diğer önemli maddeler) kaybederseniz, kas krampları oluşabilir. Isı krampları sıklıkla kollarınızda, ellerinizde, alt bacaklarınızda ve ayaklarınızda meydana gelir.
Sıcak bitkinliği: Sıcak bitkinliği, sıcak kramplarından daha ciddidir. Vücut sıcaklığınız 40 santigrat derece kadar yüksek olabilir. Isı bitkinliği sıcak çarpmasına neden olabilir.
Isı döküntüsü: Sıcak, nemli havalarda çok terlerseniz, ısı döküntüsü adı verilen bir cilt tahrişi geliştirebilirsiniz. Küçük, kırmızı sivilce veya kabarcıklardan oluşan bir kümeye benziyor. Isı döküntüsü genellikle dirsek kıvrımınızda, göğüslerinizin altında, kasıklarınızın yakınında veya üst göğüs ve boynunuzda gelişir.
Isı stresi: Sıcak koşullarda çalışmanızı gerektiren bir işiniz varsa, mesleki ısı stresi oluşabilir. Örnekler arasında itfaiyeciler, madenciler ve inşaat işçileri yer alır. Isı stresi, ısı bitkinliğine veya sıcak çarpmasına neden olabilir.
Sıcak çarpması: Hiperterminin en şiddetli şekli sıcak çarpmasıdır. Vücut sıcaklığınızın 40 santigrat derece üzerine çıkmasına neden olan, yaşamı tehdit eden bir durumdur. Beyninizde ve diğer organlarınızda sorunlara neden olur. Vücut ısınız 41 santigrat derece üzerine çıkarsa, sıcak çarpması özellikle tehlikelidir.
Kimler risk altında?
Herkes ısı hastalığına yakalanabilir, ancak aşağıdaki durumlarda özellikle yüksek risk altındadır;
Susuz kalmış yeterli miktarda sıvı almamış kişiler,
65 yaş üstü veya 4 yaş altı olmak,
Sıcak havalarda yorucu fiziksel aktivite yapanlar,
Aşırı derecede alkol tüketimi,
Elektrolit dengesizliği olanlar,
Kistik fibroz gibi terleme yeteneğinizi etkileyen bazı hastalıkları olanlar,
Kalp, akciğer, böbrek, karaciğer, tiroid veya kan damarlarıyla ilgili belirli tıbbi durumları olanlar,
Fazla kilolu veya zayıflar,
Uyarıcı, yatıştırıcı, sakinleştirici veya kalp ve kan basıncı gibi belirli ilaçları alanlar,
Dar ve ağır elbise giyenler.
Nasıl belirti verir?
Isı krampları, tipik olarak ayaklarınızda, baldırlarınızda, uyluklarınızda, ellerinizde veya kollarınızda ani kas spazmlarına neden olur. Kramplar ağrılı veya gergin olabilir. Kramp geçtikten sonra kaslarınız ağrıyabilir.
Isı bitkinliği, ”Bulanık görüş, Baş dönmesi, Hızlı nefes alma veya kalp atış hızı, Yorgunluk, Baş ağrısı,
Baş dönmesi veya senkop (bayılma), Düşük kan basıncı, Kas ağrıları veya krampları, Mide bulantısı ve kusma, Zayıflık.’‘
Sıcak çarpması belirtileri genellikle sıcak bitkinliğine benzer olabilir, ancak şunları da içerebilir:
Anhidroz (terlemeyen kuru cilt),
Denge sorunları,
Deliryum (kafa karışıklığı veya oryantasyon bozukluğu),
Sıcak, kızarık cilt veya çok soluk cilt,
Düşük veya yüksek tansiyon,
Nöbetler.
Sıcak çarpması olan kişilerde şok gelişebilir, komaya girebilir, organ yetmezliği yaşayabilir veya ölebilir. Sıcak çarpması belirtileri yaşarsanız, derhal tıbbi yardım alınmalıdır.
Isı krampları, ısı bitkinliği, ısı döküntüsü ve ısı stresi nasıl tedavi edilir?
Hafif ile orta derecede ısı hastalığı semptomları yaşarsanız, şunları yapmalısınız:
Fiziksel aktiviteyi durdurun ve serin, iyi havalandırılan bir ortamda dinlenin,
Ağır veya dar giysileri çıkarın,
Kaybedilen elektrolitleri yerine koymak için hafif tuzlu içecekler için. Spor içecekleri veya birkaç çay kaşığı tuz karıştırılmış su içebilirsiniz. Kafeinli içeceklerden kaçının,
Cildinize soğuk kompres uygulayın,
Tahriş olmuş cildi kuru tutun. Kızarıklıktan kaynaklanan rahatsızlığı azaltmak için bir toz veya merhem sürün,
Isı dalgaları sırasında klimalı veya iyi havalandırılan alanlarda kalın,
Aşağıdaki durumlarda doktorunuza başvurun:
Yüksek ateş,
Yürümekte, nefes almakta veya konuşmakta güçlük çekiyor,
Aşırı terliyor,
Bilincini kaybetmiş, kafası karışmış veya kafası karışmış görünüyor iseniz mutlaka uzman hekiminize danışınız.