Diyabet hastaları farkında olmadan en sık bu hataları yapıyor…

Diyabet yalnızca ilaçla değil, yaşam tarzı değişiklikleriyle de yönetilmesi gereken kronik bir hastalık. Ancak yapılan araştırmalar, hastaların önemli bir kısmının beslenmede farkında olmadan hatalar yaptığını gösteriyor. Uzmanlara göre, basit görünen yanlış alışkanlıklar bile kan şekeri dengesini bozarak, komplikasyon riskini artırabiliyor.

Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Harika Özkaya Yurttadur, diyabet hastalarının farkında olmadan en sık yaptığı beslenme hatalarını anlattı.

Kahvaltıyı atlama: Kahvaltıyı atlamak diyabet hastaları için kan şekeri kontrolünü olumsuz etkileyen en önemli beslenme hatalarından biri. Yapılan araştırmalar, kahvaltıyı atlamanın diyabet yönetiminde olumsuz sonuçlar doğurduğunu göstermektedir. Güne yumurta ve peynir gibi sağlıklı protein kaynakları, avokado, zeytin ve ceviz gibi sağlıklı yağlar ile tam tahıllı ekmek, yulaf, kepekli galeta gibi lifli karbonhidrat kaynaklarını içeren bir kahvaltıyla başlamak, kan şekeri kontrolünü destekleyecektir.

Şekersiz ürünlere güvenmek: Diyabet hastaları arasında yaygın bir başka yanılgı da şekersiz ibaresi taşıyan her ürünün güvenli olduğu düşüncesi. Oysa birçok şekersiz gıda, kan şekerini etkilemeyen tatlandırıcılar içerse de, yüksek oranda karbonhidrat, yağ veya kalori barındırabilir. Bu ürünler, özellikle aşırı tüketildiklerinde kan şekeri dengesini olumsuz yönde etkileyebilir ve kilo artışına zemin hazırlayabilir. Diyabet hastalarının ürün etiketlerini dikkatle okumaları, karbonhidrat ve kalori içeriklerini değerlendirmeleri büyük önem taşır.

Lif tüketimini ihmal etmek: Diyabet hastalarında lif alımının yetersiz olması, kan şekeri kontrolünü olumsuz etkileyen önemli bir beslenme hatası. Lifli gıdalar, özellikle çözünür lifler, sindirimi yavaşlatarak glikozun kana daha dengeli bir şekilde geçmesini sağlar ve ani kan şekeri yükselmelerini önler. Ayrıca lif, tokluk hissini artırarak aşırı yemeyi engeller ve kilo kontrolüne yardımcı olur. Ancak birçok diyabet hastası, sebze, meyve, tam tahıllar ve baklagiller gibi lif kaynaklarını yeterince tüketmemektedir.

Porsiyon kontrolünü sağlayamamak: En sık yapılan hatalardan biri sağlıklı besin tercihlerine rağmen porsiyon kontrolü yapılmaması. Ne yazık ki bazı diyabet hastaları, sağlıklı gıdalar tüketseler bile miktarlara dikkat etmedikleri için kan şekeri kontrolünde zorluk yaşayabiliyor.

Sıvılardan alınan gizli kaloriler: Diyabet hastaları fark etmeden sıvılardan yüksek miktarda kalori alabiliyor. Çay, kahve, meyve suyu, gazlı içecekler ve hazır içeceklerdeki eklenen şeker ve krema, günlük kalori alımını hızla artırıyor. Çoğu kişi sıvının etkisi olmaz diye düşünse de, bu küçük eklemeler kan şekerinde ani yükselmelere ve uzun vadede kilo artışına yol açabiliyor.

Karbonhidrat kaynaklarını bilmemek: Karbonhidrat kaynaklarını yeterince tanımamak ve sadece ekmek, makarna veya pilavı karbonhidrat kaynağı olarak görmek sık yaşanılan bir başka yanılgı. Yoğurt, süt, bazı sebzeler, meyveler ve hatta paketli atıştırmalıklar da kan şekerini yükselten karbonhidrat içerir. Bir dilim ekmeğin veya bir kâse pirincin karbonhidrat miktarı küçük görünebilir, ama bir öğünde birkaç karbonhidrat kaynağını bir arada tüketmek kan şekerinde ani yükselmelere yol açabilir. Paketli gıdalarda karbonhidrat miktarının farkında olmamak da yaygın bir sorun. Az şekerli veya şekersiz ürünler de yüksek karbonhidrat içerebilir, etiket okumak bu nedenle önemli. Meyve suları, smoothie’ler, sütlü içecekler gibi sıvılar da hızlı emilen karbonhidrat içerir ve bunlar genellikle göz ardı edilir.

Yetersiz su tüketimi: Diyabet hastaları için su tüketimi çok kritik bir rol oynar. Dyabetlilerin, kan şekerini dengelemeye destek olmak için günlük en az 2,5 litre su içmeye özen göstermesi gerekir.

Gün içinde öğün atlama ve sonrasında aşırı yeme: Gün içinde öğün atlamak, diyabet hastalarının sık yaptığı hatalardan biri. Uzun süre aç kalmak kan şekerinin düşmesine yol açar ve bir sonraki öğünde aşırı yemek yeme isteğini tetikler. Özellikle kahvaltı veya öğle öğününü atlayanlarda bu durum daha belirgin. Bir diğer sorun ise yanlış ara öğün tercihleri. Çikolata, paketli atıştırmalıklar veya şekerli içecekler, kan şekerini hızla yükseltiyor ve kısa süre sonra tekrar açlık hissi yaratıyor.

Yağ kaynaklarının kalitesine dikkat etmemek: Diyabet hastalarının beslenmesinde sadece yağ miktarının değil, yağın kalitesi de büyük önem taşıyor. Doymuş ve trans yağlar açısından zengin besinler, hem kan damarlarını olumsuz etkileyerek kalp-damar hastalıkları riskini artırıyor, hem de kilo kontrolünü zorlaştırıyor. Oysa zeytinyağı, avokado, fındık ve balık gibi sağlıklı yağ kaynakları, kan şekeri dengesinin korunmasına ve kalp sağlığının desteklenmesine yardımcı oluyor.

(Visited 27 times, 1 visits today)